zondag 2 februari 2014

Tagong ta Fryske websites

Yn reaksje op 'de dagstelling' fan de Ljouwerter Krante fan 1 febrewaris 2014.

Achte Bertus Mulder,

Yndie litte de troch dy neamde websites in kâns lizze troch it Frysk net as earste taal oan te bieden. It kin in moaie manier wêze om eltse besiker fan Fryslân(.nl) yn 'e kunde komme te litten mei ús moaie taal. Mar ek minsken dy't al Frysk prate wurde dan daliks oansprutsen yn harren eigen taal.

De eigeners fan dizze websites sille grif statistiken hawwe wêrút bliken docht wêr't harren besikers weikomme en op basis derfan in beslút nimme oer hoe't mei de taalkar om te gean. Mar moatte dy eigeners dat wol dwaan? Is it net in kar foar de besiker yn hokker taal immen in website lêze wol? Eltse browser hat nammentlik de mooglikheid om dy taal yn te stellen yn de opsjes. Meastentiids sille minsken de Nederlânske ferzje fan in browser brûke en dermei ek de standerttaal op Nederlânsk hawwe, sûnder bekend te wêzen mei de opsje dat it Frysk ek tafoege en as earste taal ynsteld wurde kin. Brûkt ien in Fryske browser lykas dy fan Mozilla Firefox, dan stiet de earste taal al op Frysk.

Dernei is de makker fan de website oan 'e beurt om dy taalynstelling te brûken en de besiker nei it part mei de ynstelde taal te bringen. En dat is wêr't ûnder oaren de Provinsje en Tresoar spitigernôch gjin rekkening mei hâlde. It is frjemd dat as in meartalige website makke wurdt, besikers net automatysk trochstjoerd wurde nei de taal neffens harren foarkar, wylst dat mei in simpel script ienfâldichwei ynsteld wurde kin.

Litte wy derom starte mei it ûnderwizen fan de Friezen hoe't se de taalynstellingen wizigje kinne:
Internet Explorer: Extra > Internetopties > Talen > Toevoegen > Fries > Ok > Omhoog
Mozilla Firefox: Extra > Opties > Inhoud > Taal > Kies > Selecteer een taal om toe te voegen > Fries > Omhoog (of brûk de folsleine Fryske browser fan Mozilla).
Chrome: Instellingen > Geavanceerde instellingen > Talen > Taal en invoerinstellingen
> Toevoegen > Fries > omheech sleepje

donderdag 19 september 2013

Fernijing 2.1.1 beskikber foar Frysk Wurdboek

Hjoed is der in fernijing beskikber kommen foar it Fryske Wurdboek. Dit wurdboek wurdt brûkt yn de staveringshifker foar Firefox en Thunderbird.
Yn dizze nije wurdlist binne flaters ferbettere en mear as 1000 wurden tafoege dy't yn 2014 ûnderdiel binne fan de offisjele nije wurdlist fan de Fryske Akademy.
As de wurdlist al ynstallearre is yn Firefox en/of Thunderbird dan sil der automatysk fernijd wurde. Noch gjin Fryske wurdlist? Laad it dan yn fan ôf: https://addons.mozilla.org/nl/firefox/addon/frisian-dictionary/.

donderdag 27 juni 2013

Myn FirefoxOS mobyl útpakke mei playmobil

As in Mozilla Rep en as oersetter haw ik it foarrjocht om in FirefoxOS telefoan te krijen. Yn myn gefal is dit de Keon makke troch Geeksphone. Dit is in saneamde Developer preview fan de telefoans dy't de manier wêrop wy ferbining meitsje mei it ynternet feroarje sil. It is folslein basearre op HTML5, css en Javascript.
Ek al is it Frysk noch net stipe op dizze telefoan, ik gean dochs troch mei it oersetten fan de nedige teksten, sadat hooplik yn de takomst, as dizze telefoans yn Nederlân komme, it wol beskikber komt.

Sa, lit ús ris sjen wat der yn it pakket sit dat ik fan Mozilla krigen haw. Myn dochter har earste fraach wie, "kin ik spylje mei de mobyl?" "Tuerlik", sei ik. Bern binne in moaie manier om funksjonaliteit en brûkersfreonlikheid te testen. Dus mei har en har freonen hawwe de Keon útpakt.

De earste blik op it pakket lit al in oar soarte fan ferpakking sjen, yn stee fan de normale platte pakketten, is de Keon ferpakke yn in kubus mei in grut tal ikoantsjes op de bûtenkant. En dizze kubus iepenet in oare trijehoekfoarmich doaske mei de telefoan deryn as oft it yn in etalaazje leit.




De telefoan fielt earst wat swier oan ek al is hy net sa grut. Ik fyn de oranje kleur wol hiel moai oerigens, it liket der op as oft dit al makke is foar de Nederlânske merke. Allinnich 3 fysike knoppen, 1 stroom en 2 foar folume. Fierder de normaal nedige saken, mikrofoan, lûdspeker, koptelefoan- en stroomoansluting.


Sa, oan de slach, wêr is de rest? No, dat is goed ferstoppe yn it trijhoekdoaske achter de telefoan.

Alle saken om te starten en de telefoan brûkber te meitsjen, lykas batterij, stroomkabel, koptelefoan, handlieding en wat reklameguod. De achterkant is maklik wei te heljen om de batterij te pleatsen en ik haw besletten om daliks myn SIM-kaart en SD-kaart der yn te setten. Alles goed berikber.


Lit ik wat libben bringe yn dizze telefoan, oan 'e stroom en hé, it start direkt op as de oan/úknop yndrukt wurdt. It liket der op dat de batterij al yn it foar laden wie. As it Geeksphone-logo en it Firefox-logo foarby komme fiel ik my al grutsk dat ik part bin fan Mozilla en dat se dit al foar inoar krigen haw, machtich wurk!
Nei it folgjen fan de First Time Usage handlieding bin ik ree om te starten. SIM-kaart is werkend en freget nei myn pinkoade.



It ûntskoatteljen is krekt wat oars as oars, mar it foarstel mei it omheechljeppende menu ûnderyn helpt daliks. Gewoan oan de Galaxy S2, mis ik de menu- en werom-knop, dy bestean net. Der is allinnich in Home-button bûten it skerm yn it midden ûnder, menu- and werom-knoppen wurde presintearre op it skerm sels ôfhinklik fan de applikaasje dy't starten wurdt. Earste yndruk is dat it skerm wat traach reagearret, mar nochris ik bin in S2 gewoan dy't rûnom de €500 kostet, de Keon is te keap foar €89. Nei wat hin en wer sleepjen (swiping) bin ik dochs wol ûnder de yndruk fan de faasje.
Mar 4 knoppen op it startskerm, 1 skerm nei links en 2 oan de rjochterkant. Alle knoppen binne makke yn in sirkel.






Dêrnei gelyk nei de ynstellingen om dit apparaat mei it ynternet te ferbinen. Nei it ynloggen, kin ik starte mei browsen mei Firefox fanôf it startskerm, floeiend. Op it linker skerm kinst keppelingen fine nei online apps te finen fia everything.me. Offline Apps binne beskikber yn Firefox Marketplace.


Is dat wol mooglik basearre op Javascript? Lit ik ris in spultsje teste: Sketchbook Squad fan http://www.orangepixel.net/, in ienfâldich mar ferslaavjend spultsje en it wurket as it slydjaget, wow.

Alles mei inoar, as dit noch mar in ûntwikkeleksimplaar is, dan liket dit al hiel wat en sjoch ik út nei de úteinlike ferzje letter dit jier.






Ynteressearre om mei te helpen? Dat kin! Nim gewoanwei kontakt mei my op.

dinsdag 25 juni 2013

Unboxing my Keon to play mobile

As a Mozilla Rep and as a Localizer I was privileged to receive a FirefoxOS phone. In my case this is the Keon made by Geeksphone. This is a so called Developer preview of the phones which are going to change the way we connect to the Web. It's completely based on HTML5, CSS and JavaScript.
Although my language Frisian isn't supported yet on these phones, I continue to localize all the necessary strings, so hopefully in the near future, when these phones come to The Netherlands, it will be picked up by the providers.

So, let's see what's in the box I received from Mozilla. My daughters first question was, "can I play with the mobile?" I said, "sure". Kids are a good way to test functionality and userfriendlyness. So with her and her friends we unboxed the Keon.

First look at the box already shows a different type of packing, instead of the normal flat boxes the Keon is boxed in a cube with lots of icons on the covers. And this cube opens up another triangular box which shows the phone as it is laying in a showcase.


First touch of the phone feels a bit heavy in spite of it's size. I really love the orange colour though, somehow looks like it's made for the Dutch market already. Only 3 physical buttons, 1 power and 2 for volume. Furthermore the normal necessary things, microphone, speaker, headphone- and powerconnection.



So let's get started, where's the rest? Well, that's well hidden away in the triangular box behind the phone.

All the things to get started and make the phone usefull, like battery, powercable, headphone, manual and some swag. The cover removes easily for placing the battery and I decided to place my SIM-card and SD-card too. All pretty well accessible.


So let's bring some live into this phone, power it up and hé, it starts immediately when pushing the power button. Apparently the battery was pre-loaded. Seeing the Geeksphone-logo come by and the Firefox-logo makes me feel proud being part of Mozilla for accomplishing this, great work!
After following the First Time Usage manual I am ready to start. SIM-card is well detected and asks for my pin.



Unlocking is different, but the suggestion of the popping menu below helps right away. Being used to a Galaxy S2, I miss the menu and back-button, they don't exist. There is only a Home-button outside the screen in the middle below, menu- and back-buttons are presented on the screen itself depending on the application you started. First impression is that responsiveness of the touchscreen is a little lame, but again I am used to a S2 which costs around €500, the Keon is for sale for €89. After a little swiping around I am quite impressed with the speed though.
Only 4 buttons on the home-screen, 1 screen to the left and 2 to the right. All buttons are made in a circle.



Jumping right to the Settings to hook this thing up to the Internet. After logging in, I can start browsing with Firefox from the Home-screen, fluently. On the left screen you can find links to online apps to be found with everything.me. Offline Apps are available in Firefox Marketplace. Is that even possible based on Javascript? So let's test a game: Sketchbook Squad by http://www.orangepixel.net/, a simple but addictive game and it works like a charm, wow.



All in all, if this is only a Developer preview, this already looks very promising and am looking forward for the final release later this year.










donderdag 29 november 2012

Fryske telefoan mei FirefoxOS

Der is in start makke mei de earste Fryske telefoan basearre op it nije bestjoeringssysteem fan Mozilla, FirefoxOS. Ofrûne wike is der in saneamde "stringfreeze" west foar de Ingelske teksten dy't brûkt wurde om de telefoan te betsjinjen. Dat betsjut dat it oersetwurk no los kin.
Taaltechnysk bin der noch wol in pear útdagingen. Oan de iene kant bin wy al gewoan mei Ingelske wurden as wy in "smartphone" brûke, oan de oare kant is dit ek in mooglikheid om de Fryske taal te ferrykjen mei nije wurden. Moast wurden as "provider" of "server" wol oersette of litte wy it sa? Dêr sil ik my de kommende 2 wiken oer bûgje.
It testen fan de nije telefoan is no noch net ienfâldich te dwaan, dêrom hjirûnder in pear skermôfbyldingen.


Wolst dochs probearje om dit yn it echt te besjen, laad dan de lêste ferzje fan b2g yn fan ôf:
http://ftp.mozilla.org/pub/mozilla.org/b2g/nightly/latest-mozilla-beta/
en dêrnei in bestân mei alle talen fan ôf http://people.mozilla.com/~stas/b2g/profile.tar.gz.
Start de applikaasje troch yn in terminal te typen: ./paad_nei/b2g-bin -profile /paad_nei/profile/
of yn Windows in keppeling oan te meitsjen mei de: C:\Program Files\b2g\b2g-bin.exe -profile paad_nei\profile\

Opmerkingen binne wolkom natuerlik.

woensdag 16 mei 2012

Mozilla bij Open Overheid Congres

Mozilla zal op 31 mei met een stand aanwezig zijn bij het 'Open Overheid Congres' in Utrecht. Hieronder een samenvatting van de inhoud van dit congres. Meer informatie kunt u vinden op http://www.ecp-epn.nl/open-overheid-congres. Het congres is gratis toegankelijk, dus kom langs en laat u bijpraten over openheid en bezoek tussendoor de stands van open-source leveranciers als Mozilla en anderen.

Open standaarden, Open source software en Open data: drie
losse onderwerpen die in de praktijk enorm verweven zijn, nu in één congres! Kom op 31 mei naar het Open Overheid Congres, georganiseerd door ECP, Forum Standaardisatie, ICTU, VKA, TNO en OSSLO.

Laat u bijpraten over de stand van zaken en ontmoet uitvoerders van beleid, beleidsmakers, IT-verantwoordelijken van overheidsorganisaties en marktpartijen. Vernieuwende denkrichtingen en praktijkvoorbeelden zullen u inspireren!

Open Overheid congres 
Donderdag 31 mei 2012
12.00 – 17.00 uur (incl. lunch)
Beatrix Theater te Utrecht

dinsdag 15 mei 2012

Earste bèta Fryske Firefox foar Android

Mozilla wurket hurd oan de mobile ferzje fan Firefox foar Android. De saneamde ûntwikkelferzje Aurora bestiet al in hiele tiid, no is it tiid om de earste bèta te testen. Yn Google Play stiet no in ferzje dy't 10 talen befettet. Spitigernôch sit it Frysk dêr net tusken.

Gelokkich is der noch in oare manier om de Fryske Firefox yn te laden op dyn mobyl. Blêdzje derfoar mei dyn mobyl nei http://ftp.mozilla.org/pub/mozilla.org/mobile/candidates/14.0b2-candidates/build1/android/fy-NL/ en selektearje fennec-14.0b2.fy-NL.android-arm.apk.
Moast wol tastimming jaan om oare Apps as dy fan Google Play te ynstallearjen by de yntellingen. En dêrnei, sneupje mar rûn op it ynternet.

Brûkst Firefox ek al op dyn buro-PC of laptop, stel dan Sync yn om al dyn blêdwizers, skiednis, wachtwurden en iepen ljepblêden te syngronisearjen. Dit sil it blêdzjen op ynternet noch flugger meitsje.